قالب سنبه ماتریس
قالب سنبه ماتریسReviewed by Admin on Sep 18Rating:

تعریف:

قالب سنبه ماتریس ابزاری است جهت فرم دهی ورقهای عموما فلزی.

با این تعریف این قالب ها به چهار گروه کلی:

1- برش

2- خمکاری

3- کشش

4- کوبش

ترکیبی از چند عملیات که میتواند متواتر یا اتوماتیک (در یک ضرب)؛ متناوب یا پروگرسیو(پشت سر هم) باشد.

قالبسازی آریا-قالب سنبه ماتریس

1-قالبهای برش:

از نظر تئوری برش با قالب مانند برش با قیچی و به کمک دو فک صورت میگیرد. ولی تفاوت آن در فرم برش است که میتواند دارای محیطی باز یا بسته بوده و انواع فرمهای هندسی یا غیر هندسی را شامل شود.فکی که بصورت نری بوده و معمولا در بالا قرار میگیرد سنبه نامیده شده و متقابلا فک مادگی که معمولا در پایین قرار میگیرد  را ماتریس مینامیم.

ورق با قرار گرفتن مابین سنبه و ماتریس و اعمال فشار توسط پرس در خط برش گسیخته شده و برش انجام میگیرد. نکته ضروری در طراحی قالب برش اعمال کلیرنس (فاصله یا لقی) ما بین سنبه و ماتریس است. عدم وجود فاصله باعث بالا رفتن تصاعدی نیروی برش و استهلاک شدید لبهای سنبه ماتریس شده و فاصله ی بیش از حد موجب کشیدگی یا اصطلاحا پلیسه در لبه برش میگردد.

قالبسازی آریا-قالب سنبه ماتریس

کلیرنس تابع سختی (جنس) ورق و نیز ضخامت ورق بوده و مقدار آن از جداول مربوطه استخراج و هنگام ساخت سنبه و ماتریس اعمال میگردد. بدیهی است در صورتی که پولک مورد نظر باشد کلیرنس بر روی سنبه اعمال میشود زیرا پولک هنگام عبور از ماتریس دقیقا با ابعاد آن خارج میگردد.و هنگامی که سوراخ مد نظر ما باشد کلیرنس بر روی ماتریس اعمال میشود و سوراخ با عبور سنبه از آن به ابعاد دقیق سنبه در میاید.

با بررسی دقیق سطوح دیواره برش با دو سطح براق و مات مواجه میشویم که سطح براق نتیجه نفوذ سنبه به ورق و سطح مات حاصل گسیختگی ورق میباشد. کلیرنس کم نیروی برش و در نتیجه نفوذ (سطح براق) را افزایش و کلیرنس بالا گسیختگی (سطح مات) را زیاد میکند.

قالبسازی آریا-قالب سنبه ماتریس

اجزا قالب برش:

عموما قالبهای برش از اجزا زیر تشکیل میشود:

1-کفشک راهنما:

جهت نصب سنبه و ماتریس و اجزا دیگرو راهنمایی دقیق آنها بکار میرود. وشامل دو صفحه ی چدنی یا آهنی است که پایین و بالای قالب قرار میگیرند. و پایینی بوسیله دو یا چهار میله سنگ زده شده ی دقیق به دو یا چهار بوش دقیق متصل به صفحه ی بالا به هم مرتبط شده و با دقت زیادی توازی دو کف را تامین میکنند.

2-سنبه و ماتریس:

با توجه به فرم برش و ابعاد محصول طراحی شده و به کمک پیچ و انطباق h7 توسط پین به کفشک ها متصل میشوند. فولاد مناسب برای قالب برش ورقهای آهنی و آلیاژهای آهن فولاد spk یا spk-r  با سختی ماکزیمم 58 راکول و یا گرید های مشابه بوده که امروزه و با توجه به تکنولوژی وایرکات بصورت بلنک تهیه و پس از سوراخ و قلاویز کاری، سختکاری و توسط وایرکات فرم بری میشوند. جهت نصب سنبه های کوچک از پین جانبی استفاده و سنبه های بزرگ را با پیچ و پین به کفشک متصل مینمایند. بهتر است جهت جلوگیری از نفوذ سنبه به کفشک (مخصوصا در برش فولادهای سخت) از یک صفحه ی سختکاری شده به نام پشت سنبه استفاده شود.همچنین جهت صرفه جویی در هزینه فولاد ماتریس میتوانیم ماتریس را داخل یک غلاف آهنی جاسازی نماییم تا تنشهای وارده موجب شکستن آن نگردد.

قالبسازی آریا-قالب سنبه ماتریس

3-بیرون انداز:

پس از انجام برش همواره پولک داخل ماتریس و حلقه دور سنبه قرار میگیرد. که جهت خروج حلقه به نیرویی حدود 30 درصد نیروی برش نیاز داریم. این نیرو در بیرون اندار ثابت از نیروی پرس تامین و در بیرون انداز متحرک توسط فنر جبران میشود. در خصوص پولک ترجیحا برشهای بعدی آنرا از پایین ماتریس خارج خواهند نمود. ولی در صورت لزوم میتوانیم از بیرون انداز فنری استفاده نماییم. شایان ذکر است تجمع ورق داخل ماتریس باعث بالا رفتن نیروی برش و تنشهای وارده به ماتریس و صدمه به آن میشود. لذا لازم است جهت پیشگیری دیواره ی داخلی ماتریس را شیبدار نماییم. این شیب پس از مقداری دیواره عمودی اعمال میشود تا لطمه ای به دوام لبه و طول عمر ماتریس وارد ننماید. بطور اصولی حداکثر قطعه مجاز در ماتریس 3-2 قطعه میباشد.

قالبسازی آریا-قالب سنبه ماتریس

4-استوپ یا قرار:

برای تعیین موقعیت برشها نسبت به هم نیاز به تعیین موقعیت پلیت یا نوار ورق داریم. که بسته به نوع و شکل کار میتواند از یک نقطه یا چند نقطه مهار گردد. لذا انتخاب قرار یک نقطه ای با پین یا چند نقطه ای شامل قرار ثابت یا متحرک فنری وظیفه طراح است.

شرح مختصر فوق بیان الزامات عمومی قالب برش بوده و نیاز به طراح مجرب را مرتفع نمیسازد. هر چند امروزه با پیشرفت تکنولوژی برش لیزر و کاهش تیراژ امن تولید، قالبهای برش با کاهش تقاضا وعدم توجیه اقتصادی روبرو میباشند.

قالبسازی آریا-قالب سنبه ماتریس

5-قالبهای خمکاری:

بسیاری ازعملیات شکل دهی به ورق به کمک قالب انجام میگیرد. و تفاوت اصلی آن با کشش در ثبات ضخامت ورق میباشد. در خمکاری با فشار به محل خم دو لبه ی کار را از حالت تخت خارج و تحت زاویه ی دلخواه قرار میدهیم. مهمترین نکته در ساخت قالب خم آنست که طراح فقط مجاز به اعمال نیرو بر روی محل خم بوده و نباید باقی سطح را متاثر نماید. همچنین اعمال ضریب بازگشت فنری در محاسبه ی زاویه ی نهایی بسیار ضروری است. و برای هر ورق با توجه به ضخامت، سختی و شعاع گوشه ی خم به کمک فرمول و ضرایب تجربی موجود محاسبه میگردد.

قالبسازی آریا-قالب سنبه ماتریس

با توجه به سرعت و تیراژ تولید و جهت صرفه جویی در هزینه ی پرسکاری بهتر است قطعات پیچیده بصورت متوالی و توسط قالب پروگرسیو تولید شود. در این نوع قالبها چندین عملیات برش و خم بر روی نوار ورق در ایستگاه های مختلف اجرا و قطعه با عبور از این ایستگاه ها به مرور تکمیل و خارج میگردد. با توجه به پیچیدگی و قیمت بالای این نوع قالب فقط با افراد با تجربه مشورت فرمایید.

قالبسازی آریا-قالب سنبه ماتریس

6-قالبهای کشش:

تبدیل ورق مسطح به حجم با کمک قالب کشش میسر میشود. در کشش ذرات تشکیل دهنده ورق فلزی فشرده یا کشیده شده و تغییر ضخامت بوجود میاورد. برای تصویر سازی بهتر میتوانید به کمک انگشت ورق کاغذی را داخل دست دیگر خود فشار دهید. چروکهای حاصل از بالا آمدن عمودی کاغذ نشان از تمایل به تغییر ضخامت میباشد. در کشش ورق فلزی این چروکها بوسیله قالب مهار شده و بشکل تغییر ضخامت یا ازدیاد طول بروز مینمایند. همچنین فشار وارده بر کف کار ممکن است باعث گسیختگی در لبه ها شود، که در طراحی به کمک گردی لبه ی ماتریس تا حدودی کنترل میگردد. برای کشش های عمیق بیش از 20-30 برابر ضخامت ورق لازم است عملیات کشش در چند مرحله تکمیل گردد. معمولا پس از تکمیل کشش لبه های قطعه نیاز به ترمیم توسط قالب برش خواهد داشت.

قالبسازی آریا-قالب سنبه ماتریس

7-قالبهای کوبشی:

تغییر شکل سطح فلز بوسیله اعمال نیرو مابین صفحات قالب را کوبش میگویند. بطور کلی کوبش به دو گروه کوبش سرد (سکه زنی) و کوبش گرم(فورجینگ یا آهنگری) تقسیم میشود. که روش سرد برای عمق کم با دقت بالا و روش گرم برای تغییر شکل کلی کاربرد دارد. عموما پریفرم مورد استفاده در کوبش سرد پولک ورق و در فورجینگ میلگرد میباشد. دمای مناسب جهت فورج فلز نزدیک به دمای خمیری شدن ماده و برای آلیلژهای آهنی مابین 1000-850 درجه سانتیگراد میباشد. در نتیجه کوبش در قالب قسمتی از مواد بصورت قی یا فلش از کناره ها بیرون زده که پس از تکمیل مراحل توسط قالب برش بصورت گرم جدا میشوند. لازم بذکر است مشابه با قالبهای کشش در قالبهای فورج نیز محدودیت تغییر فرم وجود داشته و مراحل فورج با توجه به این محدودیت طراحی میگردد.

قالبسازی آریا-قالب سنبه ماتریس

شما میتوانید با جستجوی عبارات ذیل به سایت ما وارد و از خدمات یا مشاوره ی رایگان ما بهره مند گردید:

قالب ساز سنبه و ماتریس / قالبساز پروگرسیو /  کارگاه قالب سازی فلزی  /   فروش سنبه و ماتریس /  ساخت قالبهای سنبه و ماتریس /  سنبه و ماتریس پانچ /  پرس سنبه ماتریس /  قالب سنبه و ماتریس فلزات / قالب سنبه ماتریس خم برش / سنبه ماتریس پرس برک /  لقی بین سنبه و ماتریس /  طراحی قالب سنیه وماتریس  /

قالبسازی آریا-قالب سنبه ماتریس

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *